Yaşar Kuru
Bu çalışma ile yoksulluğa çözümü ve çareyi, ülkemizin kendi imkânlarıyla bulacağının fikri temeline dayandırılarak, yoksulluğun ‘temelden’ sona erdirilmesi planlanmaktadır. Ülkemiz kaynaklarının kendi ulusumuz için yeter miktarda potansiyelle kaplı, örülü olduğu gerçeğinden hareketle; ülkemizin varlıklı insanlarının imkânlarını ve ‘artı değerlerini’ yoksullarla ‘gönüllü’ olarak paylaşmalarını sağlayacak şekilde donatılmıştır. Çünkü yoksullarla paylaşılacak her maddi kaynak paylaşanlara, fazlası ile geri dönecektir. Projemizin bu öngörüsü herhangi bir maddi manevi bir yaptırıma dayanmamaktadır. Bilakis proje, yoksullara katkıda bulunanların verdiklerinden daha fazla maddi geri dönüşüm elde edecekleri esasına göre şekillendirilmiştir. Çalışmamız, yoksulluğun ve açlığın asla barınamayacağı bir devlet ya da toplum modeline yönelik olarak hazırlanmıştır.
Bir Pazar sabahı kilisenin papazı ile eşi arasında şöyle konuşma geçer:
- Hanım, zenginlerle yoksullar arasındaki denge yoksullar aleyhine iyice bozuldu. Bu Pazar vaazımda zenginlerden yoksullara yardım etmelerini isteyeceğim.
- Umutlu musun?
- Hem de çok.
Kilise dönüşünde papaza eşi sorar:
- Nasıl, başarılı oldun mu?
- Yüzde elli başardım.
- Nasıl yani?
- Teklifimi fakirler hemen kabul etti, zenginlerse biraz zaman istedi…
Günümüzde hem zengin hem de yoksul ülkelerin uzun yıllardır süren yoksullukla mücadelelerinde başarılı olamamalarının nedenini bundan daha iyi anlatan fıkra bulamadık. Şu görüşe hiç katılmasak da, şüphe yok ki yoksulluk, ayırım gözetmeksizin her ülkenin “kaderi” sayılagelmektedir. Binlerce yıldan beri hiçbir ülke bu kaderini yeterince değiştirmeye muvaffak olamamıştır. Bunda elbette her ülkenin farklı farklı mazeretleri vardır.
Oysa ülkelerin bu konuda başarılı olamamalarının bizce asıl nedeni, kök problemi şu olsa gerek: Her ülke asırlarca bir önceki yöneticilerinin benzeri olan çözümleri deneme, uygulama sonucu bu sorunu hafifleteceğini düşünmektedir. Diğer ülkeler de hem geçmişteki ülkelerin, hem de günümüzün ülkelerinin çözüm yöntemlerini araştırarak, uygulayarak yoksulluğa çare aramayı sürdürmekteler.
Es kaz bir ülkede bir bilim insanı hepsinden değişik bir yöntem önerecek olsa kamuoyu algısının cevabı hazırdır:
- Bugüne kadar kimse akıl edemedi de sen mi akıl edeceksin...
- Gelmiş geçmiş o kadar ülke ve bilim insanı çözemedi de sen mi çözeceksin...
- Hani nerede, var mı bunu uygulayan ülke... vs.
Dolayısıyla toplumların asıl çıkmazı, onlara “aykırı”, ters gelen düşünceleri toptan reddetmeleri, o kişileri de dışlamalarıdır. Ne yazık ki buna benzer reddiyeler her toplumda pirim yapmayı sürdürmektedir.
İşte bizim hazırladığımız yoksullukla mücadele konusunu içeren bu çalışma da hem germiş, hem güncel çözümlere göre kelimenin tam anlamıyla “aykırı” bir çalışmadır. Umarız, bu çalışmamızın kaderi, diğer üretken fikirlerin kaderine benzemez.
Bu çalışma, devlet bütçesinden hiçbir harcama yapmaksızın iki yıl gibi kısa bir süre içinde ülkedeki yoksulluğu sona erdirmeyi hedeflemektedir. Bunu, devleti ve sosyal hayatı rencide etmeden yapmaktadır.
Üstelik bunu;
- Halktan para toplamaksızın,
- Halkın vergileriyle oluşan devlet bütçesinden hiçbir harcamada bulunmaksızın,
- Ülkede yoksul ve muhtaç aile, parasızlıktan eğitim göremeyen tek bir insan bırakmamayı hedeflemektedir.
Bu çalışma yoksulluk, maddi imkân yetersizliği ve ani maddi gereksinimlere dayalı bireysel ve toplumsal bazda devletleri huzursuz eden sayısız olayları sona erdirerek, seleksiyonel yaşamın tesis edilmesini sağlayacak niteliktedir.
Her türlü irrasyonaliteyi tetikleyip harekete geçiren parasal yetmezlik türlerine çözüm bulamayan topluluklar, derin segmantasyonlara maruz kalarak selfdeterminasyondan yoksun bir yaşam sürmeye mahkûmdurlar.
Ulaştıkları teknolojik ve bilimsel gelişmeler, onları bu durumdan çekip kurtarmaya yetmemektedir. Dolayısıyla insanlar adeta ‘aslanı kediye boğduran’ bir uygulama içinde yaşamlarını sürdürmeye devam etmektedirler.
Bizim de bağımsız kalamadığımız bu tarz bir ortamdan kurtulmanın ölçütlerini belirlemek amacıyla yaptığımız bu çalışmanın toplumlara olan yararlarına yönelik bazı nokta-
larını açıklamamız uygundur:
1- Açlık ve yetersiz beslenme önlenmiş olur.
2- Geçim darlığı çeken aile sayısı hızla azalır.
3- Ani bir felaket veya parasal şokla karşılaşan insanların bu durumu, asgari etkileşimle atlatmaları sağlanır.
4- Çocuk okutmak, bazı ailelerin kâbusu olmaktan çıkar.
Devlete olan faydalarına gelince, devletlerde öteden beri yaşana gelen ve büyük miktar da maddi kayıplarla sonuçlanan olaylar, genellikle doğru dürüst maddi gücü olmayanlar tarafından sergilenebilmektedir.
Diğer taraftan, ilim adamlarının bilge kişilerin ve bilim yuvalarının karşılaştıkları ve yaşadıkları sorunların yaratıcıları da çoğunlukla hiçbir bilgi düzeyi bulunmayanlar olabilmektedir. İşte yukarıda bahsettiğimiz aslanın kediye boğdurulduğu ortam budur. Böyle bir yapıyı bozmayı hedefleyen bu çalışmamızın, devletlere dönük bir kısım yararlarını şöyle sıralayabiliriz:
1- İnformel yolla oluşan her türlü örgütsel girişimler sona erer.
2- Çeşitli maddi yetersizlikler içinde bulunan insanların, sistemle barışık hale gelmeleri sağlanmış olur.
3- ‘Sosyal Kalkınma’nın gerçekleşmesi sayesinde takdir edilen ve özlenen ülke yapısının oluşması sağlanır.
4- Dinlerin ve kültürlerin segmantasyonu ile yaşanan negatif varyasyonlar hızla son bulur.
Sonuçta, insanların yaşadıkları ülkeler Cennete dönüşmemiş olsa da insanlar, Cehennemi andıran sıkıntılardan kurtulmuş olur. Bu sayede bütün insanlar statüleri ne olursa olsun sahip oldukları onurları ile huzur dolu bir ortamı birlikte paylaşmış olurlar.
İnsanların alınyazısı olmayan yoksulluğun, zenginlerin de huzurunu kaçırdığı bir dünyada, varlıklarını yoksullarla “gönüllü” olarak paylaşanların, paylaştıklarından “daha fazlasını” kazanacakları bir sistemin oluşumuna “acilen” gerek vardır.
İşte bu çalışma söz konusu hayati gerekçenin açığını kapatmak için hazırlanmış bulunmaktadır.
Dünyamızın ulaştığı olanca imkana ve teknolojik gelişmeye rağmen, yöneticilerin ve halkın yoksulluktan hala şikayet etmelerini en büyük çelişki olarak görüyoruz. Yoksulluk ne tembellikle, ne de kaderle ilgilidir.
Zira yerin metrelerce altındaki maden ocaklarında en ağır şartlarda ve en uzun süre çalışanlar fakir olabildiği gibi, eli doğru dürüst iş tutmayan bazı insanlar da zengin olabilmektedir.
Bununla birlikte ülkelerdeki yoksulluk dış yardımlarla son bulmadığı gibi, yakıcı etkisinin de yoksullarla sınırlı kalmadığı görülmektedir. Bugüne kadar yoksulluk karşıtı bir çok önlemin denendiği ülkelerin yoksulluğu, ne yazık ki artarak sürmektedir.
Öyle ki bu soruna Birleşmiş Milletler gibi dünya örgütleri aracılığıyla da çözüm bulunmuş değildir. Böylece ne zengin ülkelerin ne de yoksul ülkelerin iki yakası bir araya pek gelememektedir.
Öte yandan, teknolojide büyük bir atılım gerçekleştiren günümüz insanı, toplumsal sorunlara, açlık sorununa, yoksulluk sorununa çözüm bulmada yetersiz kalmıştır. Bu yüzden de maalesef bir takım sosyal ve ekonomik krizler yaşanabilmektedir.
Sonuçta, Antik çağda Sophokles’in gösterdiği ahlâk yasalarıyla toplum yasaları arasındaki çelişki modern düzende hiç bir azalma belirtisi göstermemektedir. Üzülerek söylemek gerekirse, günümüzün modern kentleri bir yanda uygarlıkların ürünü olan altyapılar, kütüphaneler, tiyatrolar, kurum ve kuruluşlarla doludur.
Diğer yandan ise, yoksulluk haberleri ve olayları ile sağlık, eğitim, güvenlik ile ilgili yakınmalar yüzünden kent ve köy yaşamında yalnızlık duygusu ve belirsizlikler tehdit anlamına gelmektedir.
Bizi şaşırtan, insanlığın düşünce tarihinde 20. yüzyıla kadar hiçbir yüzyıl, kurulu düzene karşı bu kadar protestolarla, ayaklanmalarla ve tepkilerle dolu değildir. Buna bir de terör ve anarşi gibi ideoloji kavgalarının yeni yayılım biçimleri eklendiği takdirde, içinde yaşadığımız bu yüzyılın bir ‘sosyal problemler’ alanı olduğunu söyleyebiliriz.
Oysa ‘sivil toplum’ anlayışı sağlaması gereken otokontrol sayesinde, benzer irrasyonelliklerin oluşmasını engelleyebilmeliydi. Yoksulluk ve açlık, bireysel fobi olmaktan çıkmış durumdadır. Yoksulluğun pençesinde kıvranan insanların çaresizlik hali, kendilerine zarar vermekten öte, ülkelerinin politikalarını da olumsuz etkilemektedir. Daha da önemlisi bu durum, tüm ülkelerin sosyal ekonomik ve siyasal politikalarını son derece rahatsız edici düzeye ulaşmış bulunmaktadır.
Genel anlamda baktığımızda yoksulluğun ve açlığın neredeyse terörle eşitlendiğini görebilmekteyiz. Bu nedenle uluslar ve ülkeler, anarşi ve teröre karşı yaptıkları mücadelenin belki yoksulluk de yapmak zorundalar. Aksi halde ülkeler ve global dünya, bütün önemli değerlerini bir gün bir ‘hiç uğruna’ yitirmekle karşı karşıya kalabilir.
Bahsettiğimiz olumsuz ve kötü durumları ve de ihtimalleri yok etmek gerekçesiyle hazırladığımız bu çalışmamız, umarız ülkemiz ve insanlık için çözüm olur.
Bizden önceki jenerasyonların da katkısıyla avucumuzda duran zenginliklerin insanlığın ve dünyamızın yaşadığı problemlerin çözümü yolunda kullanılabilmesinin yolu, özel kesim servetinin gönüllü paylaşımından geçmektedir.
Hiç kimse kazancını “karşılıksız” paylaşmak istemediğine göre, projede belirtilen kriterler çerçevesinde bu işlemin gerçekleşeceğine ve birlikte oluşturduğumuz yoksulluğu birlikte yeneceğimiz düşünülmektedir.
Çağımızda yaşanan olumsuz sosyal gelişmelerle dünyamızın hızla nereye doğru sürüklendiğini tahmin etmek zor değildir. Bilgi, iletişim, ulaşım ve teknolojik gelişmelerin küreselleşmeleri yaygınlaştıracağı bir gerçektir. Eğer hiçbir şey yapılmazsa, var olan sorunların da aynı hızla çoğalacağını tahmin etmek için kâhin olmak gerekmemektedir.
Bu yüzden küreselleşen sorunlar karşısında ahlâk, duygu ve düşünce, değerlerin paylaşımı ve bölüşümü gibi unsurların da yine hızla evrenselleşmesinin sağlanması gerekir. Bunun için sosyal kalkınmayı gerçekleştirecek olan sosyal sistemlerdeki gelişmelerin sağlanması lazım gelir.
‘Ezber bozan’ bir çalışma niteliğindeki bu proje, insanlara hiç de arzu etmek istemedikleri bir olayı yani varlıklarını paylaşmayı, zevkle gerçekleştirme yöntemlerini sunmaktadır. Bu projenin sağlam ve işlevsel ilkeleri karşısında hiçbir öğüt ve teşvik, insanların paylaşımcılığına ve yoksulluğun kaldırılmasına engel olmayacaktır.
İnsanların ve ülkelerin karşısına çıkan her türlü engelin ve nimetin hüküm sürmesi, her zaman olduğu gibi siyasilerin iki dudağı arasındadır. Yöneticilerin hem kendilerine hem de toplumlarına yaşama sevinci ve onuru aşılayacak olan çalışmamızın hayat bulması için, gerekli çalışmaların yöneticiler tarafından dikkatle yapılacağına inanıyoruz.